Olay Mugla iline bagli Milasin limani Güllük e bilinmeyen bir zamanda geçer.Yöre balikçiligiyla ünlüdür.Hermiyas güzel,sevilen bir çocuktur.Sadece anasi vardir.Güllükün çocuklari denize oynamaya gideceklerdir.Hermiyasi da çagirirlar;anasi önce izin vermez.Çocuklar baski yapinca,ana,denize açilmamak kosuluyla izin verir.Olayin bundan sonrasi söyle gelisir:
Hermiyas,"olur ana!" deyip firladi arkadaslarin ardindan.Az sonra Ege in tuzlu sulari çocuk . sesleriyle doldu.
Bir süre,uzun bir süre sesler kesildi kiyida.Ege in hafif dalgalarinin çikardigi sesten baska birsey duyulmaz oldu.Derken,o sen,o canli çocuk sesleriyle yeniden doldu kiyi.Ama aralarinda Hermiyas yoktu.
Kara haber bir anda yayildi Güllük e."Güllükün en güzel çocugu Hermiyasi aldi Ege!" diye...
Bundan sonrasini söyle anlatir eskiler:
Hermiyasin Ege in köpüklü dalgalariarasinda kaldigi duyulur duyulmaz,herkes deniz kiyisuna kosmus.Güllükün en usta kayikçilari,en usta balikçilari ve en usta dalicilariaramislar dalgalar arasinda Hermiyasi.Aramislar...Ama yok.Güllükün en güzel çocugu Hermiyas yok.Anasi dövünmüs,bagrina taslar basmis.Deniz kiyisindan ayrilmaz olmus."Dalgalar Hermiyasi deniz kiyisina atarda hiç degilse parmaginin ucunu görürüm bir kez daha!"diye.Balikçilar her sabah baliga çikinca,Ege in dalgalarina bakar dururlarmis."Belki Hermiyasi buluruz!" diye.Aglarini suya attiklari zaman,yürekleri titrermis."Belki Hermiyas da baliklarla birlikte gelir!" diye.
Ama yok.Güllükün en güzel çocugu Hermiyas yok!
Günler geçmis aradan.
Günlerden bir gün ,bir balikçi,kayigini çeker çekmez,kosmus Güllükün içine.Bir yandan bagriyormus:"Gördüm!Gördüm!" diye."Ne gördün?"demisler.Balikçi:"Gördüm!Gördüm!" der dururmus.Bir süre sonra kendine gelmis.O zaman "Anlat." demisler."Hermiyasi gördüm.GÜllükün en güzel çocugu Hermiyasi"."Düs olmasin seninki?" demisler.Balikçi:"Düs olur mu hiç?"demis."Gördüm diyorum size,su gözlerimle gördüm.Bir yunus baliginin sirtindaydi"."Attin iste.Balik tasir mi insani sirtinda?"."Yalanim varsa,Ege beni de alsin."diye devam etmis balikçi."O, koca bir yunus baliginin sirtindaydi.Bir eliyle tutunmustu ona,bir eliyle de selam verdi.Balik dalip . çiktikça sulara,o da dalip çikiyordu.Ak köpükler çikariyordu balik.Hermiyas,o ak köpükler içinde kaliyordu."Bunlari anlatmis balikçi ama kimse inanmamis.
"Peki,niye kurtarmadin onu?Niye alip gelmedin?" demisler.Balikçi:"Sunlara bak." demis."Nasil alip gelirdim?Mutlu görünüyordu Hermiyas.Üstelik de ben yaklasmaya kalmadan daliyordu yunus.Ege in ak köpüklerini bilmez misiniz?"
Güllüklüler,balikçiya inanmamislar ya,içlerine bir kusku düsmüs."Kim bilir,belki anlattiklari dogrudur!"diye...O günden sonra "Egeye açilanlar,hep,o yunus baligini,baligin sirtindaki çocugu arar olmuslar.Ak köpüklü bir dalga gördüler mi yürekleri agizlarina gelirmis."Belki de Hermiyas ir bu" diye...
Aradan yine geçmis günler...Bir sabah,daha gün dogmadan,yine bir haber yayilmis Güllüke,"Hermiyas bulunmus" diye."Bulunmus...ama..."diyorlarmis da, gerisini söylemiyolarmis.Bunu duyan Güllüklüler kosmuslar kiyiya.
Bir de bakmislar ki ne görsünler?Güllükün en güzel çocugu Hermiyas,kumlarda yatar sessiz soluksuz.Ve bir de balik, o da yatar oracikta.Anlamislar ki balikçinin anlattigi balik bu.
Içlerinden yasli biri,"Güllüklüler,beni iyi dinleyin!Su gördügünüz olay üzerine düsünün biraz.Dostluk iste budur"Onun bu söylediklerinden birsey anlamamislar."Hele anlat." demisler,"Ne demek istiyorsun?"
Bunun üzerine yasli adam demis ki:"Hermiyasla bu yunus baliginin dostlugunu görüyor musunuz?Denize birakmamis onu,getirip kiyiya birakmis.""Ama o da ölmüs?" demisler.Yasli adam:"Öyle,o da ölü!Dostunu kiyiya çikarmis,ama kendi de dayanamamis buna,birlikte olmak dilemis"
Bunun üzerine isi anlayan Güllüklüler,aralarinda para toplamislar,yunus baligi ile Hermiyasin yontusunu yaptirmislar,getirip jimnazyumun bahçesine dikmisler."Dostlugun simgesi olsun" diye.
Derler ki:"Simdi Efes Müzesi deki yunus baligi sirtindaki çocuk yontusu,iste bu yontudur."
